İlkokula başlayacak öğrenci sayısı 1 milyonun altına düşmesi bekleniyor.

Çocuk nüfusundaki düşüş eğitim planlamasını gündeme taşıyor

Türkiye’de çocuk nüfusunun azalması, önümüzdeki yıllarda okullardaki öğrenci sayısını ve eğitim ihtiyaçlarını etkileyebilir. TÜİK’in yaş grubu verileri üzerinden yapılan yaklaşık hesaplamaya göre, ilkokula başlayacak çocukların yıllık sayısı 953 bin civarına gerileyebilir. Bu rakam, 0–4 yaş grubundaki çocukların yaşlara eşit dağıldığı varsayımına dayanıyor; doğrudan bir TÜİK öğrenci projeksiyonu değil.

Verilerde 0–4 yaş grubunda yaklaşık 4,8 milyon, 5–9 yaş grubunda 6 milyon, 10–14 yaş grubunda ise 6,6 milyon çocuk bulunuyor. Eğitim Uzmanı Salim Ünsal, yaş grupları arasındaki farkın öğrenci sayısında belirgin bir düşüşe işaret ettiğini belirtiyor. Ünsal’ın hesabına göre yaklaşık 360 bin kişilik fark, sınıf başına 30 öğrenci varsayımıyla 12 bin civarında sınıf kapasitesine karşılık geliyor. Bu hesap, ileride gerçekten boş kalacak sınıfların kesin sayısını göstermiyor; sonuçlar yaş gruplarındaki dağılıma ve eğitim planlamasına göre değişebilir.

Doğurganlık hızı yenilenme seviyesinin altında

TÜİK’in 2025 doğum istatistiklerine göre Türkiye’de toplam doğurganlık hızı 1,42 çocuk olarak kaydedildi. Nüfusun kendini yenileme seviyesi kabul edilen 2,1’in altındaki bu oran, çocuk nüfusundaki azalışın uzun vadede sürmesi ihtimalini gündeme getiriyor.

Uzmanlar, demografik değişimin okul yatırımları, derslik ihtiyacı, öğretmen planlaması ve eğitim fakültelerinin kontenjanları üzerinde etkili olabileceğine dikkat çekiyor. Yıldız Teknik Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Özkan Sapsağlam’a göre bu etkilerin kademelere yansıması zaman alacak.

İstanbul Bilgi Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Kenan Çayır ise azalan çocuk nüfusunun eğitimde daha nitelikli imkânlar oluşturmak için değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor. Okul öncesi eğitime erişimin artırılması ve eğitim kaynaklarının yeni nüfus yapısına göre planlanması, önümüzdeki dönemin önemli başlıkları arasında yer alıyor.